RENCANA | PRN Johor bukan referendum Najib: Hormatilah mahkamah, kedaulatan undang-undang

Oleh Dr ShahNor Basri

Pilihan Raya Negeri (PRN) Johor sepatutnya menjadi pentas rakyat menilai prestasi pentadbiran, hala tuju pembangunan negeri serta tawaran dasar daripada parti-parti yang bertanding. Isu seperti peluang pekerjaan, pelaburan, kos sara hidup, perumahan, pendidikan, kesihatan dan pembangunan infrastruktur sewajarnya mendominasi wacana sepanjang kempen.

Namun, menjelang hari pengundian, tumpuan sebahagian kempen dilihat cuba dialihkan kepada satu naratif yang tidak berkaitan secara langsung dengan mandat pilihan raya negeri, iaitu menjadikan pembebasan bekas Perdana Menteri, Datuk Seri Najib Razak, sebagai tema utama.

Naratif bahawa kemenangan politik mampu membuka jalan kepada pembebasan Najib bukan sahaja mengelirukan pengundi, malah berpotensi menghakis kefahaman masyarakat terhadap prinsip pengasingan kuasa yang menjadi asas sistem demokrasi berparlimen negara ini.

Pilihan raya bukan referendum terhadap keputusan mahkamah. Ia juga bukan saluran untuk membatalkan sabitan jenayah yang telah melalui keseluruhan proses kehakiman sehingga ke Mahkamah Persekutuan.

Kes SRC International melibatkan Najib bukanlah suatu keputusan yang dibuat secara tergesa-gesa atau berasaskan sentimen politik.

Ia melalui proses perbicaraan yang panjang, melibatkan pasukan peguam berpengalaman, puluhan saksi, ribuan dokumen, hujahan pihak pendakwaan dan pembelaan serta beberapa peringkat rayuan sebelum keputusan muktamad dibuat oleh Mahkamah Persekutuan.

Lebih signifikan ialah penghakiman bertulis Mahkamah Tinggi oleh Hakim Datuk Collin Lawrence Sequerah yang merangkumi lebih 800 muka surat. Penghakiman tersebut menghuraikan secara terperinci fakta kes, aliran transaksi kewangan, keterangan saksi dan alasan undang-undang yang menjadi asas kepada sabitan.

Antara bahagian yang paling banyak dipetik ialah apabila hakim menggambarkan skala penyelewengan kewangan yang dibuktikan dalam kes tersebut sebagai begitu luar biasa sehingga, dari sudut kewangan, “Attila the Hun kelihatan seperti budak koir jika dibandingkan dengannya.”

Perbandingan itu bukan datang daripada ahli politik atau musuh politik Najib. Ia merupakan pemerhatian seorang hakim selepas meneliti keseluruhan fakta yang dibentangkan sepanjang perbicaraan.

Hakim turut merujuk skandal tersebut sebagai antara episod kleptokrasi terbesar yang pernah mendapat perhatian dunia, selaras dengan liputan meluas media antarabangsa mengenai kes 1MDB.

Dalam mana-mana negara yang menghormati kedaulatan undang-undang, keputusan mahkamah tidak boleh dijadikan bahan tawar-menawar politik.

Apabila kempen pilihan raya membawa mesej bahawa kemenangan politik perlu diterjemahkan kepada pembebasan seseorang yang telah disabitkan kesalahan, ia boleh menimbulkan persepsi bahawa keputusan kehakiman boleh dipengaruhi oleh tekanan politik dan sentimen rakyat.

Malaysia mengambil masa puluhan tahun membina semula keyakinan terhadap kebebasan badan kehakiman selepas melalui pelbagai episod yang mencabar institusi tersebut. Justeru, semua pihak mempunyai tanggungjawab untuk mengelakkan sebarang tindakan yang boleh menghakis keyakinan itu.

Sama di sisi undang-undang

Persoalan yang sering tidak dibincangkan ialah bagaimana pula dengan ribuan banduan lain di seluruh negara?

Di penjara terdapat individu yang menjalani hukuman kerana mencuri motosikal, merompak, memiliki dadah, melakukan pecah rumah dan pelbagai kesalahan lain.

Ramai antara mereka datang daripada keluarga biasa yang tidak mempunyai pengaruh politik, tidak mempunyai pentas ceramah dan tidak mempunyai ribuan penyokong yang berkempen bagi mendapatkan pembebasan mereka.

Jika alasan yang digunakan ialah seseorang pernah berjasa kepada negara, maka prinsip “semua orang sama di sisi undang-undang” akan berubah kepada prinsip bahawa semakin tinggi kedudukan seseorang, semakin besar peluang untuk mendapat layanan istimewa.

Itulah risiko terbesar apabila sentimen politik mengatasi prinsip keadilan.

Pengampunan Ada Jalannya, Bukan Melalui Kempen Pilihan Raya

Perlembagaan Persekutuan sememangnya memperuntukkan mekanisme pengampunan melalui Lembaga Pengampunan.

Namun proses tersebut merupakan proses institusi yang mempunyai prosedur tersendiri, bukannya pertandingan populariti atau kempen mendapatkan simpati politik.

Mengangkat isu pengampunan sebagai slogan pilihan raya akhirnya mencampuradukkan dua institusi yang berbeza — proses demokrasi dan proses perlembagaan.

Kedua-duanya wajar dihormati mengikut bidang kuasa masing-masing.

Hak Anak Mempertahankan Bapa, Tetapi Politik Mempunyai Batasnya

Sepanjang kempen PRN Johor, anak-anak Najib, termasuk Noryana Najwa Najib dan Nazifuddin Najib, tampil aktif mempertahankan bapa mereka.

Sebagai anak, mereka mempunyai hak untuk menyayangi dan mempertahankan ahli keluarga.

Namun apabila pentas pilihan raya digunakan sehingga memberi gambaran bahawa masa depan politik Johor perlu dikaitkan dengan usaha membebaskan atau mendapatkan pengampunan bagi seorang individu yang telah disabitkan kesalahan oleh mahkamah tertinggi negara, isu itu tidak lagi bersifat peribadi.

Ia menjadi persoalan kepentingan awam kerana melibatkan persepsi terhadap kedaulatan undang-undang dan kebebasan institusi kehakiman.

Hakikatnya, rakyat Johor tidak keluar mengundi bagi menentukan sama ada Najib perlu dibebaskan atau tidak.

Mereka keluar mengundi untuk memilih kerajaan negeri yang mampu menarik pelaburan, mewujudkan pekerjaan bergaji tinggi, memperkukuh ekonomi, menyediakan rumah mampu milik, meningkatkan kemudahan kesihatan, memperbaiki sistem pendidikan serta mengurus pembangunan negeri dengan berkesan.

Mengalihkan fokus kempen kepada nasib seorang individu akhirnya menenggelamkan perbahasan yang lebih penting mengenai masa depan Johor sendiri.

Pengundi berhak mendapat kempen yang matang, berasaskan dasar dan penyelesaian, bukannya kempen yang dibina atas simpati terhadap kes mahkamah.

Kematangan sesebuah negara demokrasi tidak diukur melalui kemenangan mana-mana parti politik semata-mata.

Ia diukur melalui kesediaan semua pihak menghormati keputusan institusi yang diwujudkan oleh Perlembagaan, termasuk badan kehakiman.

Sebaliknya, ia merupakan benteng terakhir keadilan yang melindungi hak semua rakyat tanpa mengira pangkat, kedudukan atau pengaruh.

Apabila keputusan mahkamah mula dipersepsikan boleh berubah mengikut tekanan politik, maka yang terhakis bukan sekadar keyakinan terhadap institusi kehakiman, tetapi juga asas kepada negara hukum itu sendiri.

PRN Johor bukan referendum mengenai Datuk Seri Najib Razak. Ia adalah pilihan rakyat terhadap siapa yang lebih layak mentadbir Johor, membangunkan ekonomi negeri dan meningkatkan kesejahteraan rakyat.

Jika Malaysia benar-benar mahu dikenali sebagai negara yang berintegriti dan menjunjung kedaulatan undang-undang, maka prinsip bahawa semua orang adalah sama di sisi undang-undang mesti terus dipertahankan tanpa mengira nama, jawatan, keturunan atau pengaruh politik.

Hanya dengan mempertahankan prinsip itulah keyakinan terhadap demokrasi dan sistem keadilan negara dapat terus dipelihara.