Bagaimana isu UiTM Holdings bermula?

Isu kerugian UiTM Holdings Sdn Bhd yang mula mendapat perhatian umum sejak 2023 kembali hangat apabila seorang alumni Universiti Teknologi MARA (UiTM) membangkitkannya secara terbuka di hadapan Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim, Sabtu lalu.

Persoalan mengenai pengurusan kewangan syarikat pelaburan milik penuh UiTM itu dibangkitkan dalam sesi soal jawab sempena Himpunan Mesra Alumni UiTM bersama Perdana Menteri di Dewan Agung Tuanku Canselor, UiTM Shah Alam, pada 26 September.

Menurut laporan Utusan Malaysia, individu yang membangkitkan perkara berkenaan ialah alumni UiTM, Datuk Dr Khairuddin Othman, yang mempersoalkan kedudukan syarikat itu selepas kerugian yang dilaporkan sebelum ini masih belum menemui penyelesaian.

Bagaimanapun, isu tersebut sebenarnya bukan perkara baharu. Pada 2023, Utusan Malaysia mendedahkan bahawa UiTM Holdings, yang sepatutnya menjana pendapatan kepada universiti berkenaan, dilaporkan mengalami kerugian sebelum cukai terkumpul sebanyak RM157.04 juta bagi tahun kewangan 2017, 2018, 2019 dan 2021.

Pendedahan itu turut membangkitkan persoalan mengenai rekod kewangan syarikat berkenaan apabila akaun bagi tahun 2020 dilaporkan tidak dikemukakan.

Kerugian yang dicatatkan sebelum ini kemudiannya menjadi antara perkara yang mendapat perhatian Suruhanjaya Pencegahan Rasuah Malaysia (SPRM) pada Februari 2023.

Menjawab persoalan alumni terbabit, Anwar mengarahkan supaya pengurusan dan tadbir urus UiTM Holdings diteliti dengan kerjasama pihak universiti, Persekutuan Alumni UiTM Malaysia serta Jabatan Perdana Menteri (JPM).

Beliau turut menegaskan bahawa kerajaan tidak sepatutnya menghukum mana-mana pihak semata-mata kerana sesebuah syarikat mengalami kerugian.

Sebaliknya, penelitian perlu dilakukan bagi menentukan sama ada kerugian itu berpunca daripada kelemahan pengurusan ataupun wujud unsur penipuan, penyalahgunaan kuasa dan penyelewengan.

Sehari selepas pertemuan tersebut, SPRM mengesahkan siasatan berhubung UiTM Holdings masih berjalan. Antara perkara yang disiasat ialah pembayaran RM42 juta yang didakwa dibuat bagi tujuan tidak berkaitan dengan projek solar berkapasiti 50 megawatt di Gambang, Pahang, tanpa kelulusan lembaga pengarah syarikat.

Ketua Pesuruhjaya SPRM, Datuk Seri Abd Halim Aman menjelaskan bahawa siasatan dijalankan mengikut Seksyen 23 Akta SPRM 2009. Kes berkenaan masih dalam siasatan kerana melibatkan aspek teknikal yang kompleks, selain menunggu arahan lanjut pihak pendakwaan.

Sementara itu, Pengerusi UiTM Holdings, Datuk Dr Fathul Bari Mat Jahya menjelaskan bahawa kerugian RM157 juta merupakan isu lama dan bukannya kerugian baharu di bawah kepimpinan semasa.

Menurut beliau, syarikat itu sudah mempunyai pelan pemulihan yang beberapa kali dibentangkan melalui saluran tadbir urus, termasuk kepada Lembaga Pengarah Universiti.

Perkembangan terbaharu itu kembali membuka persoalan mengenai punca kerugian, keberkesanan pelan pemulihan dan hasil siasatan yang bermula beberapa tahun lalu.

Bagaimanapun, sehingga siasatan selesai, kerugian kewangan dan dakwaan salah guna kuasa perlu dibezakan supaya sebarang tindakan dibuat berdasarkan bukti, bukannya andaian.