ANALISIS | Umno cari perkataan ‘sakau’, rakyat mahu tahu siapa rosakkan Tabung Haji

Oleh Team Editorial

Perdebatan mengenai Laporan Suruhanjaya Siasatan Diraja (RCI) Tabung Haji kini cuba dialihkan kepada satu perkara kecil: kononnya tiada perkataan “sakau” dalam laporan tersebut.

Hujah itu digunakan sebahagian pemimpin Umno-BN untuk menempelak Perdana Menteri, Datuk Seri Anwar Ibrahim, seolah-olah ketiadaan perkataan tersebut membuktikan tiada salah urus, tiada penyelewengan, tiada kelemahan tadbir urus dan tiada keputusan meragukan dalam pengurusan Tabung Haji.

Namun, rakyat wajar bertanya: adakah kebenaran sesuatu skandal hanya sah jika perkataan “sakau” ditulis secara literal dalam laporan rasmi?

Jawapannya tentu tidak.

Laporan RCI bukan teks ceramah politik. Ia bukan poster kempen. Ia bukan kapsyen media sosial. Laporan rasmi kerajaan dan suruhanjaya siasatan tidak menggunakan bahasa pasar seperti “sakau”, “songlap” atau “rompak”.

Sebaliknya, laporan rasmi menggunakan istilah formal seperti kelemahan tadbir urus, ketidakpatuhan, perakaunan kreatif, pembayaran tidak wajar, campur tangan politik, risiko kewangan dan kegagalan kawalan dalaman.

Maka, hujah “tiada perkataan sakau” sebenarnya lebih menyerlahkan kegagalan Umno-BN menjawab isi sebenar laporan RCI.

Isu pokoknya bukan perkataan apa yang digunakan PMX. Isu pokoknya ialah apa yang berlaku kepada Tabung Haji ketika institusi itu diurus dalam era pentadbiran lama.

Tabung Haji bukan syarikat biasa. Ia menyimpan wang umat Islam, khususnya orang Melayu Islam yang menabung sedikit demi sedikit untuk menunaikan haji.

Bagi sebahagian besar pendeposit, duit dalam Tabung Haji ialah hasil titik peluh bertahun-tahun. Ada yang menyimpan daripada gaji kecil, hasil kebun, pencen, bantuan anak-anak dan simpanan keluarga.

Sebab itu, apabila RCI mendedahkan kelemahan besar dalam pengurusan Tabung Haji bagi tempoh lalu, isu ini bukan sekadar isu teknikal akaun. Ia isu amanah.

Jika laporan menyebut wujud perakaunan kreatif, kedudukan kewangan yang tidak mencerminkan keadaan sebenar, pemberian hibah yang melampaui kemampuan, teguran Bank Negara Malaysia yang tidak diberi perhatian sewajarnya dan unsur politik dalam keputusan institusi, apakah semua itu boleh diketepikan hanya kerana perkataan “sakau” tidak muncul?

Keberanian politik PMX

Selama bertahun-tahun, isu Tabung Haji menjadi perdebatan yang diselubungi penafian. Setiap kali kebimbangan dibangkitkan, rakyat diberitahu semuanya baik-baik sahaja.

Apabila ada pihak mempersoalkan rizab, kedudukan kewangan dan kemampuan membayar hibah, mereka dituduh tidak memahami model perniagaan Tabung Haji atau cuba merosakkan keyakinan umat Islam.

Namun, apabila laporan RCI akhirnya didedahkan kepada umum di bawah Kerajaan MADANI, rakyat dapat melihat gambaran yang lebih besar. Rupanya kebimbangan yang pernah dibangkitkan bukan kosong.

Rupanya teguran terhadap kedudukan kewangan Tabung Haji bukan sekadar serangan politik. Rupanya ada isu serius yang memerlukan penelitian dan pembetulan.

Kerajaan hari ini tidak memilih untuk menyorok laporan. Tidak memilih untuk membiarkan rakyat terus bergantung kepada khabar angin. Tidak memilih untuk mempertahankan semua keputusan lama hanya kerana ia membabitkan tokoh politik berkuasa.

Sebaliknya, laporan RCI didedahkan supaya rakyat boleh menilai sendiri. Itulah ketelusan.

Umno-BN kini cuba menjadikan isu ini sebagai pertikaian istilah. Mereka mahu rakyat berbalah tentang satu perkataan. Tetapi rakyat yang bijak akan melihat keseluruhan gambaran.

Jika sesebuah institusi menyatakan untung berbilion ringgit, tetapi laporan kemudian menunjukkan kedudukan sebenar kewangannya jauh berbeza jika piawaian pelaporan dipatuhi sepenuhnya, itu isu besar.

Jika hibah dibayar tinggi ketika kedudukan kewangan institusi dipersoalkan, itu isu besar.

Jika surat dan teguran Bank Negara Malaysia sebelum ini tidak cukup mengubah tindakan pengurusan, itu isu besar.

Jika ahli politik berada dalam struktur lembaga institusi yang mengurus simpanan umat Islam, lalu RCI menegaskan ketidakwajaran campur tangan politik dalam lembaga, itu juga isu besar.

Jadi, mengapa mahu sembunyikan semua persoalan besar ini di sebalik hujah “tiada perkataan sakau”?

Rakyat tidak mencari perkataan. Rakyat mencari pertanggungjawaban.

Sakau bukan istilah audit

Malah, dalam politik, istilah seperti “sakau” sering digunakan sebagai rumusan kemarahan rakyat terhadap salah guna kuasa, ketirisan dan pengurusan yang merugikan kepentingan awam.

Ia mungkin bukan istilah audit, tetapi ia menggambarkan perasaan rakyat apabila institusi yang sepatutnya dijaga dengan amanah didapati berdepan pelbagai kelemahan serius.

Umno-BN boleh menafikan istilah itu. Tetapi mereka tidak boleh lari daripada menjawab kandungan laporan.

Siapa yang mengurus Tabung Haji ketika itu? Siapa yang duduk dalam lembaga? Siapa yang meluluskan keputusan besar? Siapa yang mempertahankan kedudukan kewangan TH ketika amaran sudah mula dibangkitkan? Siapa yang perlu menjelaskan mengapa teguran awal tidak ditangani dengan lebih tegas?

Soalan-soalan ini jauh lebih penting daripada sekadar bertanya sama ada perkataan “sakau” wujud dalam laporan.

Dalam isu sebesar Tabung Haji, politik penafian tidak lagi memadai. Rakyat tidak boleh lagi disuap dengan jawapan teknikal yang mengelirukan. Institusi umat Islam mesti dipertahankan dengan ketelusan, bukan slogan. Amanah pendeposit mesti dijaga dengan tadbir urus, bukan retorik.

Kerajaan MADANI di bawah pimpinan Anwar mengambil langkah yang wajar apabila membuka ruang kepada penelitian terhadap laporan ini. Tindakan itu mungkin tidak menyenangkan pihak tertentu, tetapi ia penting bagi memulihkan keyakinan rakyat terhadap Tabung Haji.

Ini bukan soal membalas dendam politik. Ini soal memastikan kesilapan lama tidak berulang.

PH dan Kerajaan MADANI membawa mesej jelas: institusi rakyat tidak boleh dijadikan medan percaturan politik. Sama ada FELDA, Tabung Haji atau mana-mana badan awam lain, prinsipnya sama wang rakyat mesti dijaga, bukan diperguna untuk kepentingan politik jangka pendek.

Akhirnya, Umno-BN boleh terus bertanya: “Mana perkataan sakau dalam laporan?”

Tetapi rakyat berhak bertanya soalan yang lebih besar: “Mana pergi ketelusan ketika Tabung Haji berdepan masalah?” “Mengapa amaran awal tidak diberi perhatian?” “Mengapa hibah tinggi tetap dipertahankan jika kedudukan kewangan tidak kukuh?” “Siapa yang mesti bertanggungjawab?”

Di sinilah medan sebenar perdebatan. PMX tidak perlu menang dalam perang istilah. Yang lebih penting, rakyat akhirnya dapat melihat isi laporan yang selama ini menjadi tanda tanya. Dan apabila isi laporan dibaca, jelas bahawa isu Tabung Haji bukan perkara kecil yang boleh ditutup dengan permainan bahasa.

Perkataan “sakau” mungkin tiada dalam laporan RCI.

Tetapi persoalan tentang salah urus, tanggungjawab dan amanah tetap terpampang jelas.