Najib boleh tinggal bersama isteri, anak dan cucu, bagaimana pula banduan biasa?
Kebenaran kepada bekas Perdana Menteri, Datuk Seri Najib Razak untuk tinggal bersama isteri, anak-anak, menantu dan cucu sepanjang menjalani tahanan rumah menimbulkan persoalan lebih besar mengenai kesaksamaan layanan terhadap banduan di negara ini.
Menteri Dalam Negeri, Datuk Seri Saifuddin Nasution Ismail menjelaskan di Dewan Rakyat hari ini bahawa syarat pengampunan bersyarat membenarkan ahli keluarga terdekat tinggal bersama Najib di kediamannya di Jalan Langgak Duta.
Ini bermakna Najib bukan sahaja dibenarkan menjalani baki hukuman penjara kes SRC International di rumah sendiri sehingga 23 Ogos 2028, malah dapat meneruskan kehidupan bersama keluarga dalam persekitaran yang jauh berbeza daripada penjara biasa.
Bagaimanapun, beliau masih tertakluk kepada kawalan Jabatan Penjara Malaysia, manakala kunjungan individu selain ahli keluarga yang dibenarkan memerlukan kebenaran bertulis.
Perkara yang menjadi tanda tanya ialah sama ada peluang menjalani hukuman bersama keluarga di rumah sendiri turut boleh dinikmati oleh banduan lain yang memenuhi syarat tertentu, atau kemudahan sedemikian hanya diberikan melalui keputusan pengampunan khusus.
Berpisah
Dalam sistem penjara biasa, banduan terpaksa berpisah daripada keluarga, termasuk anak-anak yang masih kecil, dan hanya dapat bertemu mereka melalui lawatan tertakluk kepada peraturan penjara.
Malah, terdapat keluarga yang terpaksa menempuh perjalanan jauh dan menanggung perbelanjaan semata-mata untuk melawat ahli keluarga yang sedang menjalani hukuman.
Keadaan itu menjadikan pelaksanaan tahanan rumah Najib satu perkembangan yang wajar diperjelaskan dari sudut dasar, khususnya sama ada kerajaan bercadang memperkenalkan mekanisme tahanan rumah yang mempunyai kriteria kelayakan jelas dan terpakai secara adil.
Pada masa sama, keputusan pengampunan bersyarat Najib perlu dibezakan daripada dasar tahanan rumah untuk banduan secara umum kerana kedua-duanya mempunyai asas perundangan yang mungkin berbeza.
Kuasa pengampunan Yang di-Pertuan Agong adalah sebahagian daripada kerangka Perlembagaan Persekutuan dan perlu dihormati, namun pelaksanaannya tidak menutup ruang untuk masyarakat membincangkan prinsip kesaksamaan dalam sistem keadilan.
Kerajaan juga wajar menjelaskan bentuk pemantauan, sekatan pergerakan serta tindakan yang boleh diambil sekiranya mana-mana syarat tahanan rumah dilanggar, supaya masyarakat memahami bahawa hukuman itu tetap mempunyai kawalan undang-undang.
Akhirnya, isu utama bukan sekadar sama ada Najib boleh tinggal bersama Rosmah, anak dan cucunya.
Sebaliknya, bagaimana Malaysia dapat memastikan peluang pemulihan dan pelaksanaan hukuman yang berperikemanusiaan dipertimbangkan secara adil tanpa mengira kedudukan atau pengaruh seseorang.